POLAT: "YEREBATAN SARNICI SONRAKİ KUŞAKLARA AKTARILACAK ŞEKİLDE AYAKTA KALSIN"

UNESCO Dünya Mirası Listesi'ndeki İstanbul'un ikonik tarihsel yapılarından Yerebatan Sarnıcı’nda yürütülen restorasyon çalışması sırasında, gergi sisteminin sütun içlerinde devam etmediği görüldü. İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB), yapının gerektirdiği çalışmalarla ilgili proje hazırlayarak konuyu 23 Ekim 2020 tarihinde Koruma Bölge Kurulu’na iletti. Bu tarihten bu yana 57 günlük süre geçmesine rağmen çalışma henüz onaylanmadı. İBB Genel Sekreter Yardımcısı Mahir Polat, yapının mevcut risk durumu ve yapılması gerekenlerle ilgili Yerebatan Sarnıcı’nda basın açıklaması yaptı. Kamuoyunun, kültür varlıkları ve tarihi eserlerle ilgili ne kadar duyarlı olduğunu bu süreçte bir kez daha gördüklerini belirten Polat,  “Süreç içerisindeki proje onayları, sürecin değişik açıklamaları, konunun esas önceliğine ilişkin konular değil. Önemli olan 1500 yaşındaki bir yapının bizden sonraki kuşaklara da aktarılacak şekilde ayakta kalması” ifadelerini kullandı.

“KORUMA BÖLGE KURULU ONAYLAMADAN ÇALIŞMA BAŞLAYAMAZ”

Yerebatan Sarnıcı’nda 2017’den beri restorasyon çalışması yapıldığını kaydeden Polat, gelinen aşamada yapının sütunlarını birbirine bağlayan gergilerin işlevini görmediğini, boşta olduğunu fark ettiklerini söyledi. Bunun restorasyon sırasında tespit edilebilecek bir durum olduğunu aktaran Polat, “Yapıda restorasyon sırasında bir güçlendirme ihtiyacı, bir eksiklik görürseniz konu acil olarak Koruma Bölge Kurullarına iletilir. Bu nedenle gergileri güçlendirmek ve yeni imalat yapmak adına bir proje sunmanız ve onay almanız gerekir. Biz de tam bunu gerçekleştirdik. 23 Ekim 2020 tarihinde Koruma Bölge Kuruluna konuyu ilettik. Depreme karşı yapının riskini, oluşabilecek yıkım, çökme ve benzeri ihtiyaçlara karşı ivedilikle gündeme alınmasını, değerlendirilmesini ve projenin onaylanmasını talep ettik. Koruma Bölge Kurulu bu çalışmaya izin vermediği takdirde çalışma İBB tarafından gerçekleştirilemez” diye konuştu.

“BU BİLİNEN VE BEKLENEN BİR DURUMDU”

Restorasyon öncesinde, 2012 ve 2017 yıllarında yapının depreme karşı, kendi statik durumuna karşı analizinin restorasyon sırasında yapılması yönünde görüş bildirildiğini vurgulayan Polat, “Bu bilinen ve beklenen bir durumdu. Bu bilinen durum,  bizim 57 gün önce Koruma Bölge Kurulu’na ivedi olarak incelenmesi, konunun önemi belirtilerek iletildi. Yazının ekinde de kurulun projelerini defalarca onayladığı, Türkiye’de bilinen, tanınan  Prof. Feridun Çılı’nın statik projeleriyle beraber paylaşıldı”  dedi.

“40 GÜN GÜNDEME ALINMADI”

Bu aşamadan sonra Koruma Kurulu’nun projeyi bir an önce inceleyip onay vermesini beklediklerini belirten Polat, açıklamasını şöyle sürdürdü:

“Kültür ve Turizm Bakanlığı’na bağlı Koruma Kurulu, ne yazık ki,  tam 40 sonra 2 Aralık 2020’de gündeme aldı. 1500 yıllık yapının çökme riskine ilişkin acil olarak gönderdiğimiz konu, tam 40 gün gündeme alınmadı. Gündeme alındığında ise 7 gün sonra 9 Aralık 2020’de yerinde görme kararı çıkarıldı. Bu tarihe kadar Koruma Kurulları burayla ilgili karar almadı. Yerinde görme kararından sonra da bir karar alınmadı.”

“VİCDAN ÇAĞRISI YAPMAYA BAŞLADIK”

Konun aciliyeti nedeniyle kişisel sosyal medya hesaplarından paylaşımlarla vicdan çağrısı yapmaya başladıklarını dile getiren Polat, “Bu çağrımızın ardından 50. günde Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Varlıkları Müzeler Genel Müdürlüğü Yardımcısı, konuya ilişkin imzasız bir açıklamayı kendi kişisel sosyal medya hesabından yaptı. Açıklamada,  burada bir deprem riski ve aciliyet bulunmadığına dair talihiz beyanlarda bulundu. Her türlü bilimsel rapor, bilgi ve belgemize rağmen konuyla ilgili görüş verecek kurul henüz yanıt vermemişken, konuyu belge ya da rapor yoluyla değil bu yöntemle açıkladılar. Burada, bir Bilim Danışma Heyeti görüşü beklendiği yönünde bir açıklama yapıldı. 9 Aralık 2020’de bir karar alındığı söylendi. Halbuki, İBB’nin Koruma Bölge Kurulu’nda temsilcisi vardır. Bizde zaman zaman oraya bizzat katılırız. Bu tarihte söylendiği gibi bir karar alınmadığını kendimiz biliyoruz. Çünkü o kuruldayız” şeklinde konuştu.